انواع بلاکچین کدامند و چه کاربردی دارند

انواع بلاکچین کدامند؟

در دنیای امروز، ارزهای دیجیتال با فناوری بلاک چین گره خورده‌اند. انواع مختلفی از بلاک چین وجود دارد. دسته‌بندی پلتفرم‌های مبتنی بر انواع بلاک چین به ما امکان می‌دهد پروژه های مختلف را بهتر تجزیه و تحلیل کنیم. انواع شبکه‌های بلاک چین عمومی، خصوصی، کنسرسیوم و ترکیبی هستند که در این مقاله به بررسی هر یک از آن‌ها خواهیم پرداخت.

بلاک چین چیست؟

فناوری بلاک چین نوعی پایگاه داده است و به زنجیره‌ای از داده‌ها و اطلاعات اشاره می‌کند. واژه‌ی بلاک چین (Blockchain) ترکیبی از دو کلمه‌ی Block به معنای بلوک، و Chain به معنای زنجیر یا زنجیره است. بنابراین بلاک چین را می‌توان زنجیره‌ای از بلوک‌ها نام برد.

مفهوم بلاک چین نخستین‌بار با پیدایش بیت‌کوین به وجود آمد که پادشاه ارزهای دیجیتال (بیت کوین) از آن به عنوان راه‌کاری برای ذخیره‌ی اطلاعات دارایی کاربران بهره برد. داده‌های بلاک چین در یک کامپیوتر یا سرور خاص ذخیره نمی‌شود؛ بلکه هر کامپیوتر یا سیستمی که به شبکه وصل شود، یک نسخه از اطلاعات را دریافت می‌کند.

به هر کامپیوتری که به شبکه متصل می‌شود و یک کپی از بلاک چین را دریافت می‌کند، نود (Node) یا گره می‌گویند. نودها در این تکنولوژی به‌نوعی محافظ امنیت شبکه هستند.

زمانی که یک ماینر تلاش می‌کند تا یک بلوک جدید به زنجیره‌ی اصلی بلاک چین اضافه کند، آن را به تمام نودهای شبکه ارسال می‌کند. بنابراین امکان هیچ‌گونه تغییر و دستکاری در اطلاعات وجود نخواهد داشت، مگر این که افراد با آن موافق باشند. 

به‌دلیل بهره‌بردن از قابلیت رمزنگاری و توزیع داده‌ها در این شبکه، امکان هک شدن، حذف و دستکاری اطلاعات ثبت‌شده تقریبا از بین می‌رود.

با‌توجه‌به صحت بلاک ها که با سنجش اعتبار امضا و تراکنش‌ها مشخص می‌شود، نودها می‌توانند بلاک جدید را پذیرش یا رد کنند. زمانی‌که یک نود بلاک جدید را می پذیرد، آن را بالاتر از بلاک های قبلی خود ذخیره می‌کند.

به زبان ساده، بلاک چین پایگاه داده ای است که همه رایانه ها به آن متصل می شوند. در بلاک چین می توانید برخی از اطلاعات را ذخیره کنید و در عین حال در مورد امنیت، شفافیت و عدم تمرکز نیز بیش‌تر بدانید.

امنیت بلاک چین

منظور از امنیت انواع بلاک چین این است که وقتی اطلاعات روی بلاک چین ثبت می شوند، تغییر آن تقریبا غیرممکن است. انواع بلاک چین ها در عین امنیت بالایی که دارند از ویژگی شفافیت نیز برخوردارند. به این معنا که هر کسی می‌تواند اطلاعات داخل بلاک چین را مشاهده کند اما هیچ نهادی مانند دولت یا شخص ثالث نمی‌تواند آن را ببیند و کنترل کند.

انواع بلاک چین؛ چرا به بلاک چین‌های مختلف نیاز داریم؟

زمانی که یک شرکت می خواهد از نوعی بلاک چین برای رفع نیازهای خود استفاده کند، نگریز باید تصمیم بگیرد که کدام نوع بلاک چین برای پروژه مناسب تر است.  بنابراین، درک کامل ویژگی‌های معماری بلاک چین ضروری است.

همه بلاک چین ها برای مدیریت داده های زنجیره تامین مناسب نیستند.  در این مقاله به بررسی چهار نوع بلاک چین و کاربرد آنها خواهیم پرداخت.  سپس، پس از درک اصول اولیه، متوجه خواهیم شد که کدام شبکه بلاک چین بیشترین مزیت را دارد.

ایده اصلی یا استفاده از بلاک چین، تبادل تراکنش ها یا اطلاعات در یک شبکه امن است.  با این حال، نحوه استفاده مردم از فناوری‌هایی مانند دفتر کل توزیع شده و شبکه‌های بلاک چین به‌طور چشمگیری تغییر کرده است.  به عنوان مثال، روزهای اولیه بیت کوین را در نظر بگیرید.

بیت کوین یک ارز دیجیتال است که بر روی بلاک چین و فناوری دفتر کل توزیع شده معامله می کند.  افراد از سراسر جهان می توانند به گره تبدیل شوند، گره های دیگر را تأیید کنند و بیت کوین را در این شبکه بلاک چین مبادله کنند و آن را به یک شبکه عمومی تبدیل کنند.

از طرف دیگر، فرض کنید بانک ها باید از یک شبکه بلاک چین خصوصی استفاده کنند.  توسط یک شبکه محافظت شده با رمز عبور محافظت می شود که فقط برای کاربران مجاز بانک قابل دسترسی است.  در نتیجه، هیچ کس خارج از این شبکه خصوصی نمی تواند به اطلاعات بانکی شما دسترسی داشته باشد.  در این نوع بلاک چین، مدیر شبکه یک شبکه خصوصی از گره های تایید شده را حفظ می کند.  داده های ارسال شده از طریق شبکه بلاک چین در شبکه خصوصی باقی می مانند.  مدیر شبکه باید هر گره جدید را برای اضافه شدن به یک شبکه خصوصی تأیید کند.  این بانک می تواند گروه های بلاک چین خصوصی را برای همه شعبه های یک کشور یا کشور انتخاب کند.

انواع بلاک‌چین کدامند؟

به طور کلی، بلاک چین دو مدل اصلی دارد، عمومی و خصوصی.  با این حال، دو نوع دیگر وجود دارد، ترکیبی و کنسرسیومی.  قبل از اینکه به جزئیات انواع مختلف بلاک چین بپردازیم، اجازه دهید نگاهی به وجوه مشترک آنها بیندازیم.

  هر بلاک چین از گروهی از گره ها تشکیل شده است که توسط یک شبکه همتا به همتا (P2P) متصل شده اند.  هر گره شبکه یک کپی از دفتر مشترک دارد که به طور منظم به روز می شود.  گره ها توانایی ارزیابی اقدامات، ارسال و دریافت پیام و ایجاد بلوک را دارند.

بلاک‌چین عمومی

بلاک چین عمومی یک فناوری دفتر کل توزیع شده بدون مجوز و بدون محدودیت است.  هر کسی که به اینترنت متصل است می تواند در یک پلتفرم بلاک چین ثبت نام کند تا به یک گره مجوز تبدیل شود و به شبکه بپیوندد.  یک گره یا کاربر عمومی بلاک چین مجاز به دسترسی به سوابق جاری و تاریخی، اعتبارسنجی تراکنش ها یا کار بر روی یک بلوک ورودی و انجام استخراج است.

کاربرد بلاک چین عمومی

رایج ترین استفاده از بلاک چین های عمومی برای تبادل ارز دیجیتال و استخراج است.  در نتیجه، بلاک چین های بیت کوین، اتریوم و لایت کوین بیشترین استفاده از بلاک چین های عمومی را دارند.

اگر کاربران دستورالعمل ها و شیوه های امنیتی را رعایت کنند، بلاک چین های عمومی معمولاً ایمن هستند.  این نوع بلاک چین تنها در صورتی می تواند به خطر بیفتد که کاربران از پروتکل های امنیتی پیروی نکنند.

بلاک‌چین خصوصی

بلاک چین خصوصی یک بلاک چین مجاز است که می تواند در یک شبکه بسته استفاده شود.  بلاک چین های خصوصی توسط یک شرکت یا سازمان استفاده می شود که در آن تنها تعداد محدودی از افراد مجاز به شرکت در یک شبکه بلاک چین هستند.

سازمان کنترل کننده سطح امنیت، مجوزها و دسترسی را تعیین می کند.  در واقع، بلاک‌چین‌های خصوصی از نظر عملکردی مشابه بلاک‌چین‌های عمومی هستند، اما با شبکه‌ای کوچک‌تر. رای گیری، مدیریت زنجیره تامین، هویت دیجیتال، مالکیت دارایی و سایر برنامه ها از شبکه های خصوصی بلاک چین استفاده می کنند.

شبکه‌هایی مانند مولتی‌چین، کردا (Corda)، فابریک (Fabric) و Sawtooth در این دسته از بلاک‌چین جای می‌گیرند.

بلاک چین کنسرسیوم

کنسرسیوم بلاک چین نوعی شبکه نیمه غیرمتمرکز است که در آن شبکه بلاک چین توسط چندین سازمان استفاده می شود.  این شبیه به یک بلاک چین خصوصی است که توسط یک سازمان استفاده می شود.  در این نوع بلاک چین، بیش از یک سازمان می توانند به عنوان یک گره برای تبادل اطلاعات یا استخراج عمل کنند.

بانک ها، سازمان های دولتی، سایر موسسات و پروژه هایی مانند بنیاد انرژی وب، R3 و غیره از بلاک چین های کنسرسیومی استفاده می کنند.

بلاک چین هیبریدی یا ترکیبی

  بلاک چین ترکیبی ترکیبی از دو بلاک چین خصوصی و عمومی است.  این نوع بلاک چین مزایای بلاک چین های خصوصی و عمومی را با هم ترکیب می کند و سیستم های خصوصی و عمومی را قادر می سازد تا طبق مجوزها کار کنند.  کاربران می توانند از این طریق تعیین کنند که چه کسی به کدام داده های ذخیره شده در بلاک چین به عنوان یک شبکه ترکیبی دسترسی دارد.  فقط بخشی از داده ها یا سوابق موجود در بلاک چین می تواند عمومی شود و بقیه در شبکه خصوصی پنهان می مانند.

سیستم ترکیبی بلاک چین این قابلیت را دارد که به کاربران اجازه دهد به راحتی به یک بلاک چین خصوصی با چندین بلاک چین عمومی دسترسی داشته باشند. تراکنش در شبکه خصوصی یک بلاک چین ترکیبی در آن شبکه تایید می شود. با این حال، کاربران همچنان می توانند خود را در بلاک چین عمومی برای تأیید شناسایی کنند. زیرا بلاک چین های عمومی هش را افزایش می دهند و گره های بیشتری را برای تایید معرفی می کنند. این امر امنیت و شفافیت شبکه بلاک چین را افزایش می دهد. پروژه هایی مانند Dragonchain نمونه ای از بلاک چین ترکیبی هستند.

مزایا و معایب بلاک چین های خصوصی

بلاک چین خصوصی شبکه ای از گره های مجاز است. پیام‌های ارسال شده بین دو گره نمی‌توانند به کسی خارج از شبکه خصوصی دسترسی پیدا کنند. بلاک چین های خصوصی، هر چند بزرگ، مزایا و معایب خود را دارند.

مزایای استفاده از بلاک چین خصوصی

سرعت: تراکنش های روی بلاک چین های خصوصی سریع تر از تراکنش های روی بلاک چین های عمومی است. در مورد بلاک چین های خصوصی، این به معنای نرخ بالای تراکنش در ثانیه (TPS) است. این به این دلیل است که یک شبکه خصوصی گره های کمتری نسبت به یک شبکه عمومی دارد.

زمان مورد نیاز برای تایید یک تراکنش برای تمام گره های یک شبکه است. همچنین سرعت اضافه شدن تراکنش های جدید به یک بلوک را افزایش می دهد. بلاک چین های خصوصی می توانند تراکنش ها را با ده ها هزار یا حتی صدها هزار TPS در ثانیه پردازش کنند.

مقیاس پذیری: بلاک چین های خصوصی فضای زیادی برای رشد دارند. این بدان معناست که می توانید بسته به نیازهای خاص خود، بلاک چین خصوصی خود را مقیاس بندی کنید. به عنوان مثال، اگر یک شرکت فقط به یک بلاک چین 20 گره نیاز داشته باشد، می تواند به راحتی یک گره را نصب کند.

سپس، اگر آنها نیاز به اضافه کردن گره های بیشتری پس از تکمیل توسعه داشته باشند، می توانند به راحتی این کار را انجام دهند. این امر بلاک چین های خصوصی را مقیاس پذیر می کند، زیرا به شرکت اجازه می دهد به راحتی شبکه خود را گسترش یا کوچک کند.

معایب بلاک چین های خصوصی

اعتمادسازی: از نظر قفل عمومی، مانند یک کتاب باز است، یا همانطور که ما دوست داریم بگوییم، یک دفتر کل باز است. این امر امنیت و مشروعیت هر کاربر را تضمین می کند. در یک شبکه محدود شرکت کنندگان کمتری نسبت به یک شبکه خصوصی وجود دارد. به خصوص در سازمانی که همکاران یکدیگر را می شناسند، برای انتقال اطلاعات محرمانه از طریق شبکه باید به آنها اعتماد کرد.

امنیت کم: از آنجایی که شبکه‌های بلاک چین خصوصی دارای گره‌ها یا اعضای کمتری هستند، در برابر نقض‌های امنیتی آسیب‌پذیرتر هستند. اگر یکی از گره ها به سیستم مدیریت شبکه مرکزی متصل باشد، به سایر گره ها متصل می شود. این کار باعث می‌شود که یک گره راحت‌تر کل بلاک چین را به خطر بیاندازد و داده‌ها را سرقت کند.

متمرکز بودن: بلاک چین های خصوصی از این جهت محدود هستند که برای عملکرد به یک سیستم مدیریت هویت و دسترسی مرکزی (IAM) نیاز دارند. این سیستم قابلیت های اداری و نظارتی کاملی را ارائه می دهد. این به شما امکان می دهد یک گره جدید به شبکه اضافه کنید یا سطح دسترسی به داده های بلاک چین را کنترل کنید. کل این فرآیند با یکی از اصول فناوری بلاک چین، یعنی عدم تمرکز، در تضاد است.

بهترین فناوری بلاک چین کدام است؟

انتخاب گزینه ای که در بین شبکه های بلاک چین مختلف مناسب ترین باشد، دشوار است، زیرا هر کدام کاربرد متفاوتی دارند و برای یک سناریوی خاص طراحی شده‌اند. به عنوان مثال، امکان خصوصی سازی شبکه یک ارز دیجیتال غیرمتمرکز که در سطح بین المللی فعالیت می‌کند، وجود ندارد.

علاوه بر این امکان دسترسی به اطلاعات حساس یک سازمان را در بلاک چین غیرممکن می‌سازد. اگر در حال توسعه‌ی یک بلاک چین هستید، یا قصد دارید متناسب با نیاز خود از نوعی از انواع انواع بلاک چین‌ها استفاده کنید، باید با تفاوت‌ها، کاربرد، و امکاناتی که هر یک از انواع انواع بلاک چین ها دارند آشنا شوید و مزایا و معایب هر یک را به طور کامل بررسی کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *